ÖTV Hesaplama 2026
Satış fiyatından ÖTV ve matrahı geri hesaplar; ya da matrahtan nihai fiyatı bulur. ÖTV, KDV ve matrahın araç fiyatındaki payını yüzde olarak gösterir. Benzinli / hibrit / elektrikli destekli.
| Sınıf | Matrah | Oran |
|---|---|---|
| ≤1400 cc | ≤ 650K | %70 |
| ≤1400 cc | 650K – 900K | %75 |
| ≤1400 cc | 900K – 1,1M | %80 |
| ≤1400 cc | > 1,1M | %90 |
| 1400–1600 | ≤ 850K | %75 |
| 1400–1600 | 850K – 1,1M | %80 |
| 1400–1600 | 1,1M – 1,65M | %90 |
| 1400–1600 | > 1,65M | %100 |
| 1600–2000 | ≤ 1,65M | %130 |
| 1600–2000 | > 1,65M | %150 |
| > 2000 cc | Tümü | %220 |
| HEV ≤1800 | ≤ 1,25M | %70 |
| HEV ≤1800 | > 1,25M | %80 |
| PHEV ≤1600 | ≤ 1,35M | %45 |
| PHEV ≤1600 | > 1,35M | %75 |
| BEV ≤160kW | ≤ 1,65M | %25 |
| BEV ≤160kW | > 1,65M | %55 |
| BEV >160kW | ≤ 1,65M | %65 |
| BEV >160kW | > 1,65M | %75 |
| ÖTV matrahı (üretici fiyatı) | ₺714.285,71 |
| ÖTV (75%) | +₺535.714,29 |
| ÖTV'li fiyat (KDV matrahı) | ₺1.250.000,00 |
| KDV (%20) | +₺250.000,00 |
| Nihai satış fiyatı | ₺1.500.000,00 |
Açıklama
ÖTV Hesaplama 2026: Aracın Yaptığı Şey
Bu araç, sıfır veya ithal otomobil alımında üretici/ithalatçının ÖTV matrahı üzerinden hesaplanan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) ve ardından uygulanan [KDV](/hesaplama/kdv-hesaplama) (%20) ile nihai satış fiyatını çıkarır. ÖTV oranları motor hacmi ve matrah değerine göre çok kademelidir — 1600 cc altı araçlarda %50'den başlayıp %80'e, 2000 cc üstü araçlarda %220'ye kadar çıkar. Elektrikli araçlarda ise %10'dan başlar. Araç; motor hacmi ve matrah değerine göre doğru dilime otomatik yönlendirir, kullanıcının matrahla nihai fiyat arasındaki vergi yükünü net gösterir.
ÖTV Nedir ve Neden Uygulanır?
Özel Tüketim Vergisi (ÖTV), 4760 sayılı Kanun ile 2002'de yürürlüğe girmiştir. Amaç, belirli ürün gruplarında (akaryakıt, alkollü içki, tütün, lüks tüketim malları, binek otomobiller, havayolu bileti, inşaat makineleri vb.) ek bir vergi yükü oluşturarak hem gelir elde etmek hem de tüketim davranışını yönlendirmektir. Otomobil ÖTV'si Türkiye'de araç fiyatlarını dünya ortalamasının 2–3 katına çıkaran temel etkendir.
2026 ÖTV Tarifesi (Binek Otomobil)
Oranlar Resmi Gazete ile sık değişir; 2026 başı itibarıyla tipik değerler:
1600 cc altı (küçük motor):
- 0 – 184.000 TL matrah: %50
- 184.000 – 220.000 TL: %60
- 220.000 – 250.000 TL: %70
- 250.000 TL üzeri: %80
1601 – 2000 cc (orta motor):
- 0 – 130.000 TL: %130
- 130.000 TL üzeri: %150
2000 cc üzeri (yüksek motor):
- Tüm matrah dilimleri: %220
Elektrikli araçlar (teşvikli):
- 0 – 700.000 TL: %10
- 700.000 TL üzeri: %40 – %50
Hibrit araçlar: Motor hacmi ve elektrik motoru gücüne göre indirimli oranlar (yaklaşık %45–%60 bandı). Güncel tarife için Gelir İdaresi Başkanlığı'nın ÖTV Listesi II/A kontrol edilmelidir.
Formül (Adım Adım)
Hesap iki aşamalıdır:
1. ÖTV tutarı = Matrah × ÖTV oranı
2. ÖTV'li fiyat = Matrah + ÖTV (bu tutar [KDV](/hesaplama/kdv-hesaplama) matrahıdır)
3. [KDV](/hesaplama/kdv-hesaplama) tutarı = ÖTV'li fiyat × %20
4. Nihai satış fiyatı = ÖTV'li fiyat + [KDV](/hesaplama/kdv-hesaplama) tutarı
Önemli: [KDV](/hesaplama/kdv-hesaplama), ÖTV üzerinden de alınır — yani önce ÖTV eklenir, sonra ÖTV dahil bedel üzerinden KDV hesaplanır. Bu, "vergi üstüne vergi" denilen çift katmanlı vergilendirmedir.
Örnek Hesaplama 1 — 1400 cc Benzinli Otomobil, Matrah 200.000 TL
Motor hacmi ≤ 1600 cc; matrah 184.000 – 220.000 TL dilimi → %60 ÖTV. ÖTV = 200.000 × 0,60 = 120.000 TL. ÖTV'li fiyat = 320.000 TL. KDV = 320.000 × 0,20 = 64.000 TL. Nihai satış fiyatı: 384.000 TL. Toplam vergi yükü: 184.000 TL (matrah üzerinden %92).
Örnek Hesaplama 2 — Elektrikli Araç, Matrah 600.000 TL
Matrah < 700.000 TL → %10 ÖTV. ÖTV = 60.000 TL. ÖTV'li = 660.000 TL. KDV = 132.000 TL. Nihai satış: 792.000 TL. Aynı matrah değerinde benzinli olsaydı (1600 cc altı %80 dilimi) ÖTV 480.000 TL olur, toplam satış fiyatı 1.296.000 TL'ye çıkardı. Elektrikli araçta ÖTV farkı 500.000 TL tasarruf sağlar. Elektrikli aracın pahalı görünmesinin ana nedeni üretim maliyeti olsa da, ÖTV avantajı bu farkı büyük ölçüde kapatır.
Örnek Hesaplama 3 — 2000 cc Üstü Lüks Sedan, Matrah 1.200.000 TL
2000 cc üzeri → %220 ÖTV. ÖTV = 2.640.000 TL. ÖTV'li fiyat = 3.840.000 TL. KDV = 768.000 TL. Nihai satış: 4.608.000 TL. Aracın üretim maliyeti 1,2 milyon olmasına rağmen müşteri 4,6 milyon öder. Toplam vergi = 3.408.000 TL — matrahın 2,84 katı. 2000 cc üstü araçların yüksek ÖTV'si Türkiye'de lüks pazarın dar olmasının ana nedenidir.
Örnek Hesaplama 4 — İthal Hibrit, Matrah 450.000 TL, 1800 cc
Hibrit tarifesine göre ~%45 ÖTV (güncel hibrit listesi kontrol edilmeli). ÖTV = 202.500 TL. ÖTV'li fiyat = 652.500 TL. KDV = 130.500 TL. Nihai: 783.000 TL.
ÖTV Matrahı Nedir?
ÖTV matrahı, üretici veya ithalatçının ÖTV öncesi bedelidir. Yerli üretimde fabrika çıkış fiyatı (FOB), ithalatta ise gümrük değeri + gümrük vergisi + diğer masraflar. Satış aşamasında bayi kâr marjı ve ekstra ekipman ücreti matraha dahil değildir (teorik olarak); bayi ekipmanı eklerse üstüne ayrıca KDV alınır.
Sıfır Kilometre vs. 2. El
ÖTV sadece sıfır kilometre araçta, ilk satışta uygulanır. 2. el araç satışında ÖTV yeniden alınmaz — araç ruhsatına ilk satışta kaydedilen ÖTV kalır. Ancak plaka numarası değişen aracın yeniden tescili ek harç gerektirir (bu ÖTV değil, trafik tescil harcıdır).
ÖTV İadesi (İstisnalar)
Bazı durumlarda ÖTV iadesi mümkündür:
- Engelli bireyler için özel araçlar (H engel veya belli derece): ÖTV istisnası veya iade
- Şehit aileleri ve gaziler: 4760 s. Kanun kapsamında ÖTV istisnası
- Ambulans, itfaiye, cenaze aracı gibi özel amaç araçlar: İstisna
- Turizm amaçlı kiralanan araçlar (rent a car): özel düzenleme
- Diplomatlar ve uluslararası kuruluşlar: ÖTV muafiyeti
Her istisna belli şartlara ve belge ibraz zorunluluğuna tabidir; Maliye Bakanlığı tarafından özel başvuru prosedürü uygulanır.
Hibrit Araçta ÖTV Mantığı
Hibritte motor hacmi dikkate alınır ama oran indirimli uygulanır. Tipik olarak benzinli aynı motor hacmindeki araçtan %15–%30 daha düşük ÖTV. Hibrit sınıflandırması değişken olup yıllara göre Bakanlar Kurulu kararıyla güncellenir; tam elektrik dönüşümü teşvik edilmek istendiğinde hibrit oranı artırılmıştır.
ÖTV Reformu Tartışmaları
2015'ten sonra otomotiv sektörü ve tüketici dernekleri, özellikle 2000 cc üstü araçta %220'ye varan ÖTV oranının düşürülmesi gerektiğini savunuyor. Karşı argüman: yüksek ÖTV hem gelir kaynağı hem de döviz dengesi için önemli (ithal araç bağımlılığını caydırıyor). 2022 sonrası elektrikli araç ÖTV'si %10'a indirildi — yeşil dönüşüm teşviki.
Yaygın Hatalar
- ÖTV'yi satış fiyatı üstünden sanmak: Matrah, üretici/ithalatçı fiyatıdır; satış fiyatı ÖTV + KDV sonrasındır.
- KDV'nin matrah üstünden alındığını sanmak: KDV ÖTV'li fiyat üzerinden alınır — dolayısıyla KDV tutarı daha yüksek çıkar.
- 2. el araçta ÖTV ödenmesi gerektiğini sanmak: 2. elde ÖTV yoktur.
- ÖTV oranlarının sabit olduğunu sanmak: Resmi Gazete ile yıl içinde değişebilir. 2026 matrah dilimleri için son düzenlemeyi kontrol edin.
- Hibritte dilim konusunda kafa karışıklığı: Motor hacmine göre değişir; 1800 cc altı hibrit yaklaşık %45 ÖTV, üstü %60+ bandında.